پایداری تولید در صنایع پتروشیمی، به زیرساختهای انرژی و استمرار لجستیک خوراک بینمجتمعی وابستگی شدیدی دارد. بروز هرگونه اختلال در واحدهای بالادستی، بلافاصله اثر منفی خود را بر کل شبکه توزیع کشور تحمیل میکند. کارشناسان بازار مواد شیمیایی در روزهای اخیر، زنگ خطر را برای صنعت PVC ایران به صدا درآوردهاند. توقفهای همزمان در چهار قطب اصلی این محصول، بازار را با بحران جدی روبرو ساخت.
وضعیت بحرانی پتروشیمی بندر امام و اروند در فاز تعمیرات
واحد پلیمر پتروشیمی بندر امام در پی حوادث اخیر دچار آسیبهای جدی در بخش ساختاری شد. مدیران مجموعه زمان بازگشت به مدار را دو هفته اعلام کردهاند. با این حال، کارشناسان فنی این پیشبینی را بسیار خوشبینانه میدانند. سناریوهای واقعبینانه، راهاندازی این واحد را برای بهمنماه امسال یا حتی اواسط سال آینده متصور میدانند. این تاخیر طولانی، شوک بزرگی به خریداران مواد اولیه وارد خواهد کرد.
از سوی دیگر، پتروشیمی اروند به دلیل نوسانات شدید شبکه برق، خطوط تولید خود را به طور کامل متوقف کرد. اروند در ایفای تعهدات عرضه خرداد و تیرماه خود عملکرد موفقی نداشت. اهمیت حیاتی این مجتمع در این است که تامینکننده اصلی خوراک EDC (اتیلن دی کلراید) برای بقیه واحدها محسوب میشود. ما پیش از این در گزارش تخصصی تالار پتروشیمی بورس کالا به تاثیر این قطعیها بر حجم ارائهها پرداخته بودیم.
اثر دومینویی قطعی خوراک EDC بر پتروشیمی غدیر و آبادان
توقف ناگهانی خطوط تولید در اروند، بلافاصله پتروشیمی غدیر را با بحران عدم تامین مواد اولیه مواجه نمود. مدیران غدیر به دلیل قطع کامل زنجیره وارده، ناچار شدند فعالیتهای عملیاتی مجتمع را به حالت تعلیق درآورند. وضعیت در پتروشیمی آبادان نیز به همین اندازه نگرانکننده است. حجم تولید این واحد قدیمی اکنون به حدود ۲۰۰ تن در هفته محدود شد که پایداری بسیار پایینی دارد.
وابستگی ۱۰۰ درصدی آبادان به محمولههای ارسالی از اروند، ریسک توقف کامل این کارخانه را به شدت افزایش میدهد. این کمبود شدید در بازار داخلی، استراتژی هلدینگهای مالی را به سمت واردات اضطراری سوق خواهد داد. فعالان بازار معتقدند این چالشها، ارزش سهام نمادهای بورسی پتروشیمی را در گروه شیمیایی دستخوش نوسان میکند. این افت تولید حتی روند مثبت شاخص کل بورس را در این گروه کالایی متوقف خواهد کرد.
چشمانداز بازار داخلی و لزوم بازنگری در مدیریت زیرساختها
تحلیل نهایی نشان میدهد که تمرکز روی یک منبع تامین خوراک، آسیبپذیری این زنجیره ارزش را افزایش داده است. با توجه به چالشهای جدی برق در منطقه جنوب، بازگشایی به موقع واحدها با ابهام روبرو است. خریداران در کوتاهمدت باید خود را برای رشد قیمتها آماده کنند. این بحران ترانزیت کالا در بازار داخلی، مشابه رکودی است که در گزارش بازار فیزیکی نفت مشاهده کرده بودیم.
هماهنگی میان مدیران ارشد انرژی برای حل معضل برق، تنها راه نجات این زنجیره است. این اقدامات میتواند ثبات را به شرکتهای تابعه پتروفرهنگ و صنایع همکار مانند پتروشیمی کیمیای پارس خاورمیانه بازگرداند. شما برای رصد آخرین وضعیت فعالیت صنایع و ابلاغیههای فنی مجتمعها میتوانید به پورتال شرکت ملی صنایع پتروشیمی مراجعه فرمایید.